A Perfect Day interviewt Nina Folkersma
|
Interview met Nina Folkersma Nina Folkersma is curator en kunstcriticus, ze werkte onder andere in het S.M.A.K. in Gent en was artistiek directeur van het Madness & Arts Festival in Haarlem. Op dit moment is ze bezig de mogelijkheid te onderzoeken om een instituut op te richten dat geheel gewijd is aan tekenkunst, onder de naam Drawing Collections. Als curator en publicist heb je je vooral gericht op beeldende kunst. Wanneer heb je besloten om je te gaan inzetten voor de tekenkunst? ‘Ik heb me nooit echt gespecialiseerd in tekenkunst, maar ik kan wel terugredeneren hoe mijn interesse ervoor tot stand is gekomen. Ik heb me altijd wel aangetrokken gevoeld tot grafisch of ‘tekenachtig’ werk. Toen ik in het S.M.A.K. werkte, heb ik me erg verdiept in decoratie en ambachtelijkheid en viel mijn oog vooral op kunstenaars die wandschilderingen maakten of behangpatronen en getekende ornamenten. Maar mijn fascinatie kwam echt tot bloei toen ik, dankzij het Madness & Arts Festival, in aanraking kwam met ‘outsiderkunst’. Hoewel ik nogal sceptisch ben over het romantische idee dat outsiderkunst zo authentiek en puur is, was ik ongelooflijk onder de indruk van de kwaliteit en intimiteit van de tekeningen, die soms helemaal volgetekend zijn of juist heel minimaal en gestileerd.’ ‘Wat mij zo aanspreekt aan tekenkunst is de veelzijdige en dubbelzinnige aard ervan. Tekeningen hebben iets directs en ‘eerlijks’; ze lijken rechtstreeks afkomstig uit het hoofd van de maker, alsof er op papier niet gelogen kan worden. Tegelijkertijd zijn tekeningen vaak ontzettend gestileerd; er is dus wel degelijk bewust nagedacht over elke lijn, of die nu heel helder en precies is of juist zoekend en aftastend.’ Bestaat er eigenlijk autonome tekenkunst? ‘Ik zie heel erg een beweging in die richting. Tekenkunst werd eeuwenlang beschouwd als minder waardevol dan ‘echte kunst’; een tekening diende voornamelijk als schets of als voorstudie voor een op een later tijdstip te vervaardigen schilderij of beeldhouwwerk. Sinds een jaar of tien zien je echter steeds meer kunstenaars opkomen die tekenen tot hun belangrijkste medium hebben gemaakt. Tekenkunst zit echt in de lift: je ziet ineens dat jonge kunstenaars afstuderen met tekeningen; dat er overal tekeningententoonstellingen worden georganiseerd, dat er gespecialiseerde galeries en kunstbeurzen voor tekenkunst. Tekenen wordt steeds meer als een volwassen en volwaardige kunstvorm gezien.’ A Perfect Day richt zich speciaal op tekeningen met taal. Is taal ook het medium dat het dichtst bij het tekenen ligt? ‘Ik heb wel eens iemand horen zeggen dat er twee manieren zijn om naar de wereld te kijken: als schilder en als tekenaar. Een schilder ziet kleur, vlakken, textuur, emotie; een tekenaar ziet lijnen, verbindingen, structuur. Taal is natuurlijk ook een structuur – taal is het ordenen en structuren van de werkelijkheid. Als je tekent is de afstand tussen dat wat er in je hoofd zit en wat er op papier komt heel kort: een tekening is de meest directe vertaling van een gedachte.’ Wat heb je voor ogen met The Drawing Collections? ‘Ik wil graag de tekenkunst in Nederland een plek geven. Er bestaan nu wel verschillende initiatieven die zich richten op tekenkunst, zoals bijvoorbeeld het Drawing Centre in Diepenheim en 1000 Drawings, maar er is geen overkoepelende instelling die ze bij elkaar kan brengen. Verder wil ik vooral ook een plek creëren die een breed publiek aanspreekt en waar werk te zien is van zowel professionals als amateurs. Tekenkunst is een heel toegankelijke en laagdrempelige vorm van kunst, die een zelfde soort positie zou kunnen krijgen als bijvoorbeeld de fotografie nu heeft.’ ‘Denk maar aan het succes van Foam: in het begin werd er heel sceptisch gedaan over de plek van fotografie binnen de kunst, terwijl de fotografie nu helemaal is ingebed in de kunstwereld en er foto’s worden verkocht voor miljoenen euro’s. Ik denk dat tekenkunst op dit moment een vergelijkbare emancipatie en herwaardering doormaakt als de fotografie in de jaren 1980-90.’ Waarmee ga je het halfjaar dat je hebt voor het onderzoek invullen? ‘Ik heb duidelijk het doel om een organisatie op te zetten, maar ik kan dat niet alleen. Ik ga dus nu vooral veel afspreken met mensen, instellingen, geïnteresseerden, in de hoop dat ik ze enthousiast kan maken om mee te doen aan het initiatief, inclusief geldschieters natuurlijk. Aan het eind van het half jaar hoop ik dat er dan een businessplan ligt waarmee ik door kan gaan. Verder ga ik tijdens het onderzoek ook artikelen publiceren over tekenkunst, en doe ik mee aan A Perfect Day.’ Wat verwacht je van A Perfect Day? ‘Het goede van A Perfect Day is dat het een heel specifiek onderwerp heeft: er zijn alleen maar tekeningen met tekst te zien. Tegelijkertijd zit daar ook een risico in, het kan ook snel voorspelbaar of illustratief worden. Maar wat ik vooral goed vind is dat er echt geprobeerd wordt een breder publiek aan te spreken, ook door middel van workshops voor jongeren en een programma voor scholieren. A Perfect Day straalt iets heel dynamisch en plezierigs uit, het heeft het zeker in zich om een groot publiek aan te spreken.’
|
